Aktualnie jesteś: strona główna > aktualności > Polska a niemiecka umowa o pracę

Formularz zgłoszeniowy

* - pola
obowiązkowe

Rzetelna firma
A A A

Aktualności

Polska a niemiecka umowa o pracę

15.06.2017

 

Często osoby pracujące w Niemczech nie zdają sobie sprawy, iż niemieckie regulacje prawa pracy odbiegają od polskich. Ta nieświadomość może powodować zarówno konflikty, jak i przykre konsekwencje. Pierwszą, raczej formalną różnicą jest fakt, iż Niemcy nie mają kodeksu pracy, a regulacje rozsiane są po rozmaitych ustawach lub wynikają z orzeczeń sądowych.

 

W Niemczech, w przeciwieństwie do Polski, obowiązuje wiele układów zbiorowych (Tariffvertrag) regulujących umowy o pracę, które często odbiegają od rozwiązań ustawowych. Poniżej będą przedstawione niektóre niemieckie regulacje różniące się od polskich.

 

Wypowiedzenie umowy o pracę

Prawo niemieckie, podobnie jak polskie, przewiduje formę pisemną wypowiedzenia (Kündigung). Jednakże nie wymaga ono, aby pracodawca podawał jego przyczynę, gdy wypowiada umowę z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Jeśli pracodawca wypowiada umowę ze skutkiem natychmiastowym (fristlose Kündigung), to na żądanie pracownika powinien podać przyczynę.

W przeciwieństwie do prawa polskiego, zgodnie z prawem niemieckim samo przebywanie na urlopie lub na zwolnieniu lekarskim nie chroni pracownika przed zwolnieniem. Oznacza to, że choroba lub urlop nie powodują nieważności otrzymanego wypowiedzenia.

Przed wypowiedzeniem, otrzymanym w tym czasie, jak i w innym terminie, trzeba się merytorycznie bronić. Pozew o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne (Kündigungsschutzklage), niezależnie od tego, czy jest ono z zachowaniem okresu wypowiedzenia, czy ze skutkiem natychmiastowym, wnosi się w Niemczeczech w jednolitym terminie trzech tygodni od dnia otrzymania wypowiedzenia.

Właściwymi do tego sądami są sądy pracy (Arbeitsgericht), które są wyodrębnionym pionem sądownictwa, posiadającym swój sąd najwyższy z siedzibą w Erfurcie, a nie tylko wydziałem sądu cywilnego, jak to ma miejsce w Polsce.

W prawie niemieckim, w przeciwieństwie do polskiego, nie ma żadnego przepisu nakazującego zatrudniającemu w przypadku wypowiedzenia umowy o pracę z przyczyn leżących po stronie pracowdawcy (likwidacja stanowiska pracy) do wypłacenia odprawy pracownikowi (Abfindung).

Podobnie okresy wypowiedzenia (Kündigungsfristen) obowiązujące w Niemczech trochę różnią się od polskich. W przypadku umowy na okres próbny, która w może trwać do sześciu miesięcy, okres wypowiedzenia wynosi dwa tygodnie.

Po okresie próbnym (Probezeit), jeśli umowa o pracę trwała krócej niż dwa lata, to okres wypowiedzenia wynosi cztery tygodnie ze skutkiem na 15. dzień lub na koniec miesiąca. Oznacza to, że jeśli pracownik otrzyma lub złoży wypowiedzenie 5 kwietnia, to umowa zakończy się 15 maja (bo wtedy upłyną cztery tygodnie ze skutkiem na 15. dzień miesiąca). Jeśli umowa o pracę trwała dwa lata lub dłużej, to automatycznie wydłużają się okresy wypowiedzenia dla pracodawcy. W przypadku dwóch lat jest to miesiąc ze skutkiem na koniec miesiąca, w przypadku pięciu lat – są to dwa miesiące ze skutkiem na koniec miesiąca itd., aż do siedmiu miesięcy, jeśli umowa trwała co najmniej 20 lat.

 

Urlop

Podstawowy minimalny wymiar urlopu wynosi w Niemczech 24 dni robocze przy założeniu, że obowiązuje sześciodniowy tydzień pracy. W umowach o pracę lub układach zbiorowych wymiar urlopu jest często większy.

Istotną różnicą jest niewystępowanie w Niemczech urlopu na żądanie. Każdy urlop musi być zatem uzgodniony z pracodawcą i na każdy trzeba mieć jego zezwolenie. Samourlopowanie się może być przyczyną wypowiedzenia umowy ze skutkiem natychmiastowym.

W Niemczech, podobnie jak w Polsce, w przypadku zakończenia umowy o pracę przysługuje ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop. Co jest jednak istotne, w Niemczech nie ma generalnie możliwości zbierania urlopu z kilku lat, należy go bowiem wykorzystać w roku kalendarzowym w którym się go uzyskało. Urlop niewykorzystany poza pewnymi wyjątkami przepada z końcem roku kalendarzowego. Wobec tego nie jest raczej możliwa w Niemczech sytuacja, która miała miejsce w polskim Trybunale Konstytucyjnym, gdzie sędziowie zgromadzili sobie zaległe urlopy i po zakończeniu kadencji mogli uzyskać ekwiwalent.

 

Chorobowe

Jeśli pracownik jest chory, to w Niemczech pracodawca wypłaca mu przez sześć tygodni wynagrodzenie w wysokości wynagrodzenia podstawowego, które by on otrzymywał, gdyby pracował. Po tym okresie sześciu tygodni pracownika przejmuje jego ustawowa kasa chorych (gesetzliche Krankenkasse) i wypłaca mu chrobowe (Krankengeld) w wysokości 70% wynagrodzenia brutto, nie więcej jednak niż 90% wynagrodzenia netto.

 

Terminy zawite

W polskim prawie pracy pracownik ma generalnie trzy lata na dochodzenie roszczeń z umowy o pracę i dopiero po tym okresie przedawniają się jego roszczenia. W Niemczech ta sytuacja może się diametralnie różnić, gdyż prawo dopuszcza, aby strony umowy o pracę zawarły w niej regulację o terminach zawitych (Ausschlussfristen/Verfallfriisten). Terminy zawite oznaczają, iż po pewnym czasie od chwili wymagalności jakiegoś roszczenia, np. o zapłatę wynagrodzenia, jeśli nie będą poczynione stosowne kroki prawne opisane w umowie, to roszczenie bezpowrotnie przepadnie. Prawo niemieckie zezwala na bardzo krótkie umowne trzymiesięczne okresy zawite. Oznacza to, że jeśli pracodawwca miał zapłacić pracownikowi wynagrodzenie 1 kwietnia, a tego nie uczynił, a pracownik w zależności od regulacji umownej nie upomniał się na piśmie albo nie założył sprawy w sądzie, to z dniem 2 lipca może utracić bezpowrotnie prawo do zapłaty wynagrodzenia.

 

Składniki wynagrodzenia

Prawo niemieckie w przeciwieństwie do polskiego nie przewiduje żadnego dodatkowego wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych. Pracownikowi przysługuje za nią jego stawka zasadnicza, chyba że coś innego wynika z umowy lub układu zbiorowego. Za pracę w godzinach nocnych przewidziany jest dodatek w wysokości około 20% stawki zasadniczej.

Inaczej uregulowana jest też kwestia diet. Diety przysługują pracownikowi, pod warunkiem że przewiduje to umowa o pracę. W Niemczech nie występuje też tzw. kabinowe, o które często pytają kierowcy tirów.

Dr Marcin Zieliński, adwokat. Tekst pochodzi z miesięcznika „Praca za granicą” – www.pracazagranica.pro


do góry

Aktualności

Pomniejszenie świadczenia rodzinnego Kindergeld

Osoby ubiegające się o Kindergeld mogą spotykać się z sytuacją, w której zasiłek z Niemiec jest pomniejszony o kwoty świadczeń rodzinnych w Polsce, nawet jeśli te nie były pobierane.

Zmiany w przepisach dotyczących świadczenia rodzinnego Kindergeld

Zgodnie z ustawą, której projekt przedstawiono 27 kwietnia 2017 roku w Bundestagu, wnioski o przyznanie świadczenia Kindergeld będą rozpatrywane tylko do pół roku wstecz od daty wpłynięcia wniosku do urzędu Familienkasse, z wykluczeniem miesiąca, w którym wniosek wpłynął do urzędu.

Bezpłatny biuletyn

Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Fabrycznej we Wrocławiu VI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego.
Kapitał zakładowy Spółki: 162.000 zł w całości opłacony.

Europejskie Centrum Podatkowe Sp. z o.o. Spółka Doradztwa Podatkowego © 2011. All rights reserved.
Design by Necon Agencja Kreatywna, wykonanie: agencja interaktywna cyberstudio.pl, cms: abeon.pl

MAPA STRONY   |   POLITYKA PRYWATNOŚCI   |   POLITYKA COOKIES

ecpodatkowe.pl on Facebook