Aktualnie jesteś: strona główna > aktualności > Polska a niemiecka umowa o pracę

Formularz zgłoszeniowy

* - pola
obowiązkowe

Rzetelna firma
A A A

Aktualności

Polska a niemiecka umowa o pracę

15.06.2017

 

Często osoby pracujące w Niemczech nie zdają sobie sprawy, iż niemieckie regulacje prawa pracy odbiegają od polskich. Ta nieświadomość może powodować zarówno konflikty, jak i przykre konsekwencje. Pierwszą, raczej formalną różnicą jest fakt, iż Niemcy nie mają kodeksu pracy, a regulacje rozsiane są po rozmaitych ustawach lub wynikają z orzeczeń sądowych.

 

W Niemczech, w przeciwieństwie do Polski, obowiązuje wiele układów zbiorowych (Tariffvertrag) regulujących umowy o pracę, które często odbiegają od rozwiązań ustawowych. Poniżej będą przedstawione niektóre niemieckie regulacje różniące się od polskich.

 

Wypowiedzenie umowy o pracę

Prawo niemieckie, podobnie jak polskie, przewiduje formę pisemną wypowiedzenia (Kündigung). Jednakże nie wymaga ono, aby pracodawca podawał jego przyczynę, gdy wypowiada umowę z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Jeśli pracodawca wypowiada umowę ze skutkiem natychmiastowym (fristlose Kündigung), to na żądanie pracownika powinien podać przyczynę.

W przeciwieństwie do prawa polskiego, zgodnie z prawem niemieckim samo przebywanie na urlopie lub na zwolnieniu lekarskim nie chroni pracownika przed zwolnieniem. Oznacza to, że choroba lub urlop nie powodują nieważności otrzymanego wypowiedzenia.

Przed wypowiedzeniem, otrzymanym w tym czasie, jak i w innym terminie, trzeba się merytorycznie bronić. Pozew o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne (Kündigungsschutzklage), niezależnie od tego, czy jest ono z zachowaniem okresu wypowiedzenia, czy ze skutkiem natychmiastowym, wnosi się w Niemczeczech w jednolitym terminie trzech tygodni od dnia otrzymania wypowiedzenia.

Właściwymi do tego sądami są sądy pracy (Arbeitsgericht), które są wyodrębnionym pionem sądownictwa, posiadającym swój sąd najwyższy z siedzibą w Erfurcie, a nie tylko wydziałem sądu cywilnego, jak to ma miejsce w Polsce.

W prawie niemieckim, w przeciwieństwie do polskiego, nie ma żadnego przepisu nakazującego zatrudniającemu w przypadku wypowiedzenia umowy o pracę z przyczyn leżących po stronie pracowdawcy (likwidacja stanowiska pracy) do wypłacenia odprawy pracownikowi (Abfindung).

Podobnie okresy wypowiedzenia (Kündigungsfristen) obowiązujące w Niemczech trochę różnią się od polskich. W przypadku umowy na okres próbny, która w może trwać do sześciu miesięcy, okres wypowiedzenia wynosi dwa tygodnie.

Po okresie próbnym (Probezeit), jeśli umowa o pracę trwała krócej niż dwa lata, to okres wypowiedzenia wynosi cztery tygodnie ze skutkiem na 15. dzień lub na koniec miesiąca. Oznacza to, że jeśli pracownik otrzyma lub złoży wypowiedzenie 5 kwietnia, to umowa zakończy się 15 maja (bo wtedy upłyną cztery tygodnie ze skutkiem na 15. dzień miesiąca). Jeśli umowa o pracę trwała dwa lata lub dłużej, to automatycznie wydłużają się okresy wypowiedzenia dla pracodawcy. W przypadku dwóch lat jest to miesiąc ze skutkiem na koniec miesiąca, w przypadku pięciu lat – są to dwa miesiące ze skutkiem na koniec miesiąca itd., aż do siedmiu miesięcy, jeśli umowa trwała co najmniej 20 lat.

 

Urlop

Podstawowy minimalny wymiar urlopu wynosi w Niemczech 24 dni robocze przy założeniu, że obowiązuje sześciodniowy tydzień pracy. W umowach o pracę lub układach zbiorowych wymiar urlopu jest często większy.

Istotną różnicą jest niewystępowanie w Niemczech urlopu na żądanie. Każdy urlop musi być zatem uzgodniony z pracodawcą i na każdy trzeba mieć jego zezwolenie. Samourlopowanie się może być przyczyną wypowiedzenia umowy ze skutkiem natychmiastowym.

W Niemczech, podobnie jak w Polsce, w przypadku zakończenia umowy o pracę przysługuje ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop. Co jest jednak istotne, w Niemczech nie ma generalnie możliwości zbierania urlopu z kilku lat, należy go bowiem wykorzystać w roku kalendarzowym w którym się go uzyskało. Urlop niewykorzystany poza pewnymi wyjątkami przepada z końcem roku kalendarzowego. Wobec tego nie jest raczej możliwa w Niemczech sytuacja, która miała miejsce w polskim Trybunale Konstytucyjnym, gdzie sędziowie zgromadzili sobie zaległe urlopy i po zakończeniu kadencji mogli uzyskać ekwiwalent.

 

Chorobowe

Jeśli pracownik jest chory, to w Niemczech pracodawca wypłaca mu przez sześć tygodni wynagrodzenie w wysokości wynagrodzenia podstawowego, które by on otrzymywał, gdyby pracował. Po tym okresie sześciu tygodni pracownika przejmuje jego ustawowa kasa chorych (gesetzliche Krankenkasse) i wypłaca mu chrobowe (Krankengeld) w wysokości 70% wynagrodzenia brutto, nie więcej jednak niż 90% wynagrodzenia netto.

 

Terminy zawite

W polskim prawie pracy pracownik ma generalnie trzy lata na dochodzenie roszczeń z umowy o pracę i dopiero po tym okresie przedawniają się jego roszczenia. W Niemczech ta sytuacja może się diametralnie różnić, gdyż prawo dopuszcza, aby strony umowy o pracę zawarły w niej regulację o terminach zawitych (Ausschlussfristen/Verfallfriisten). Terminy zawite oznaczają, iż po pewnym czasie od chwili wymagalności jakiegoś roszczenia, np. o zapłatę wynagrodzenia, jeśli nie będą poczynione stosowne kroki prawne opisane w umowie, to roszczenie bezpowrotnie przepadnie. Prawo niemieckie zezwala na bardzo krótkie umowne trzymiesięczne okresy zawite. Oznacza to, że jeśli pracodawwca miał zapłacić pracownikowi wynagrodzenie 1 kwietnia, a tego nie uczynił, a pracownik w zależności od regulacji umownej nie upomniał się na piśmie albo nie założył sprawy w sądzie, to z dniem 2 lipca może utracić bezpowrotnie prawo do zapłaty wynagrodzenia.

 

Składniki wynagrodzenia

Prawo niemieckie w przeciwieństwie do polskiego nie przewiduje żadnego dodatkowego wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych. Pracownikowi przysługuje za nią jego stawka zasadnicza, chyba że coś innego wynika z umowy lub układu zbiorowego. Za pracę w godzinach nocnych przewidziany jest dodatek w wysokości około 20% stawki zasadniczej.

Inaczej uregulowana jest też kwestia diet. Diety przysługują pracownikowi, pod warunkiem że przewiduje to umowa o pracę. W Niemczech nie występuje też tzw. kabinowe, o które często pytają kierowcy tirów.

Dr Marcin Zieliński, adwokat. Tekst pochodzi z miesięcznika „Praca za granicą” – www.pracazagranica.pro


do góry

Aktualności

Transport leków za granicę – ograniczenia tym razem dla wszystkich przedsiębiorców

Problem związany z nielegalnym wywozem leków poza granice istnieje w Polsce od wielu lat. Co roku wywożone są medykamenty o wartości ponad 2 mld zł. Doprowadza to do sytuacji, w których brakuje ich dla polskich pacjentów. Jakie działania podejmuje rząd, aby temu zapobiec?

Bariery dla polskich przedsiębiorców za granicą

Coraz większe zainteresowanie wśród przedsiębiorców budzi eksport towarów za granicę. Wcześniej był on popularny jedynie wśród dużych firm. Obecnie również przedsiębiorcy małych i średnich firm decydują się na ten krok, widząc w nim szansę na większy zarobek.

Bezpłatny biuletyn

Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Fabrycznej we Wrocławiu VI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego.
Kapitał zakładowy Spółki: 162.000 zł w całości opłacony.

Europejskie Centrum Podatkowe Sp. z o.o. Spółka Doradztwa Podatkowego © 2011. All rights reserved.
Design by Necon Agencja Kreatywna, wykonanie: agencja interaktywna cyberstudio.pl, cms: abeon.pl

MAPA STRONY   |   POLITYKA PRYWATNOŚCI   |   POLITYKA COOKIES

ecpodatkowe.pl on Facebook